การบำรุงรักษาเครื่องพิมพ์อย่างไรให้ได้ผล
Written on Saturday, 22 October 2011.
ผู้จัดการทั่วไปฝ่ายบริการลูกค้า
บริษัท ไฮเดิลเบิร์ก (ประเทศไทย) จำกัด
ประเภทการบำรุงรักษา
1. รอเสียก่อนค่อยซ่อมบำรุง (Break down repair-Maintenance) สำหรับเครื่องจักรหรืออุปกรณ์ที่ไม่มีผลกระทบกับระบบการผลิตทางตรงหรือผลกระทบเชิงธุรกิจมีมูลค่าไม่แตกต่างจากค่าซ่อม
2. การบำรุงรักษาแบบป้องกัน (Preventive maintenance 1951) เป็นการบำรุงรักษาประจำวันหรือประจำรอบเวลาโดยการแบ่งออกเป็น
2a. การบำรุงรักษาประจำรอบเวลา (Time Based Maintenance - TBM) เป็นการเข้าบำรุงรักษาตามรอบเวลาที่กำหนด ซ่อมแซม ทำความสะอาดหรือเปลี่ยนอะไหล่เพื่อป้องกันเครื่องจักรเสียและเกิดปัญหาในระบบกระบวนการผลิต
2b. การบำรุงรักษาแบบทำนายอายุใช้งาน (Predictive Maintenance) เป็นการเฝ้าระวังและติดตามอายุการใช้งานของอะไหล่วิกฤต คำนวนเวลาจากการตรวจสอบ และการวิเคราะห์การใช้งาน เพื่อการใช้งานอะไหล่วิกฤตภายในอายุใช้งาน หรืออาจเรียกได้ว่าเป็น การบำรุงรักษาตามเงื่อนไขตามการวิเคราะห์และประมวลผลการใช้งาน
3. การบำรุงรักษาแบบแก้ไข (Corrective Maintenance 1957) เป็นการบำรุงรักษาที่มีการวิเคราะห์วิจัยปรับปรุงอะไหล่ที่เสียหายเพื่อให้อะไหล่ดีขึ้น การใช้งานในระบบดีขึ้น และจะทำให้การวางแผนในการบำรุงรักษา มีความน่าเชื่อถือสูงขึ้น
4. การป้องกันแบบบำรุงรักษา (Maintenance Prevention 1960) เป็นการบำรุงรักษา และเก็บข้อมูลเพื่อบ่งชี้ถึงการปรับปรุงผลิตภัณฑ์ในอนาคต
ทำไมการบำรุงรักษาเครื่องพิมพ์จึงมีความสำคัญ
๏ ระบบอัตโนมัติที่เพิ่มขึ้นเกิดจากจำนวนอุปกรณ์ควบคุมที่เพิ่มมากขึ้น ทำให้การบำรุงรักษาแบบป้องกันเพิ่มตามขึ้นไปด้วย
๏ ระบบผลิตส่งของตามเวลาที่กำหนด (JIT) ที่ถูกใช้งานมากขึ้นเรื่อยๆ ช่วยลดปริมาณสินค้าคงคลังลงทำให้เครื่องจักรสำหรับการผลิตจึงต้องมีความพร้อมสูงขึ้นเครื่องจักรต้องพร้อมเมื่อต้องการผลิต และไม่สามารถเสียระหว่างการผลิตได้ และเมื่อไม่มีสินค้าคงคลังอยู่ระบบการบำรุงรักษาแบบป้องกันจึงมีความจำเป็นมากขึ้น
๏ ถ้าเครื่องจักรเสียในระหว่างการผลิต จะทำให้สายการผลิตสินค้ารวมเพื่อส่งมอบลูกค้าล่าช้าออกไป
๏ ด้วยภาวะการแข่งขันทางการค้าที่รุนแรง ในปัจจุบันการส่งมอบสินค้าล่าช้าอาจหมายถึงการสูญเสียลูกค้าเลยทีเดียว
๏ การบำรุงรักษาแบบป้องกัน จึงจำเป็นสำหรับการทำให้เครื่องจักรมีความน่าเชื่อถือเพียงพอที่จะผลิตสินค้าได้ตามกำหนด และส่งมอบสินค้าให้ลูกค้าได้ตามคำมั่นสัญญา
๏ ในปฏิบัติการผลิตในอุตสาหกรรม กระบวนการผลิตแต่ละช่วงจะผูกพันกับกระบวนการผลิตก่อนหน้านั้น
๏ ในบางบริษัท อาจจะกำหนดกระบวนการผลิตเป็นส่วนย่อย แต่ละกระบวนการผลิตย่อยเป็นอิสระต่อกัน แต่อย่างไรก็ตามกระบวนการผลิตย่อยต้องไม่น้อยกว่า 97% เป็นความสามารถต่ำสุดที่ยอมรับได้ก็อาจเป็นตัวเลขที่สูงและใช้ได้สำหรับกระบวนการผลิตย่อยหนึ่ง
๏ แต่ถ้ามีกระบวนการผลิตย่อยต่อกัน สิบกระบวนการผลิตย่อยสำหรับผลิตภัณฑ์สำเร็จรูปชนิดหนึ่งจะพบว่า ความสามารถรวมในการวิ่งงานต่อเนื่องของเครื่องจักรทุกตัวตลอดสายการผลิตอยู่ที่ 73% เท่านั้น
๏ การบำรุงรักษาแบบป้องกันยังช่วยลดค่าใช้จ่ายด้านพลังงานของเครื่องจักร เครื่องจักรที่ได้รับการดูแลดีจะใช้พลังงานในการปฏิบัติงานน้อยกว่า เช่น ระบบลูกปืนหมุนได้ลื่นกว่า ระบบขับเคลื่อนทางกลที่ตั้งศูนย์ดีทำงานได้เบาแรงกว่าเป็นต้น
๏ ระบบพลังงานที่ลดลงจากการใช้งานโดยไม่จำเป็นอาจมีค่าตั้งแต่ 5% จนสูง ถึง 11%
๏ คุณภาพเป็นอีกประเด็นหนึ่งที่มีความสำคัญ ในการสนับสนุนความสำคัญของการปฏิบัติการบำรุงรักษา
- คุณภาพการผลิตที่สูงขึ้นจึงเป็นผลโดยตรงกับการปฏิบัติตามแผนการบำรุงรักษา
- เครื่องจักรที่มีสภาพไม่ดี ย่อมไม่สามารถผลิตงานที่มีคุณภาพดีได้
๏ ระบบการผลิตระดับมาตราฐานโลกจึงกำหนดการปฏิบัติการบำรุงรักษาเป็นกระบวนการย่อยกระบวนการหนึ่งในสายการผลิต ที่ต้องปฏิบัติเพื่อได้ผลผลิตที่มีคุณภาพ
- ในการตลาดที่มีการแข่งขันสูง ในปัจจุบันการปฏิบัติการบำรุงรักษาจึงเป็นเรื่องที่ต้องทำ
๏ จำเป็นต้องปรับเปลี่ยนแนวความคิด ในเรื่องของความสำคัญของการบำรุงรักษา
- การเปลี่ยนแปลงนี้ รวมถึงการเปลี่ยนมุมมองการฝ่ายบริหาร (โดยเฉพาะผู้บริหารที่เกี่ยวข้องกับการขาย)
๏ ในระบบการบริหารปัจจุบันในภาวะการแข่งขันสูงมีแนวโน้มที่จะยอมให้การแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้าผ่านพ้นไปก่อนหากต้องตัดสินใจเลือกระหว่างแผนการระยะยาว กับผลตอบแทนเฉพาะหน้า
- เป็นการง่ายกว่าที่จะมองเห็นการผลิตที่เพิ่มมากขึ้น ยอดขายที่เพิ่มขึ้นแต่จะมีใครมองเห็นบ้างว่าจารบีประจำวันได้อัดแล้ว มอเตอร์ใช้เวลาซ่อม 12 ชม.แทนที่จะเป็น 24 ชม.เป็นต้น
๏ ระบบการตัดสินใจรูปแบบนี้ทำให้เกิดข้อจำกัดในระบบการปฏิบัตการบำรุงรักษาทำให้เกิดการบำรุงรักษาแบบตามหลังหรืออาจไม่ได้มีการทำการบำรุงรักษาตามรูปแบบที่วางแผนไว้
๏ อย่างไรก็ตามเมื่อการบำรุงรักษาได้รับการปฏิบัติจนถึงจุดที่ควรจะเป็นการบำรุงรักษาอาจนับเป็นจุดในการทำกำไรได้สามารถสร้างผลตอบแทนในเชิงบวกได้
๏ ไม่มีปฏิบัติการบำรุงรักษาใดๆ ที่ประสบความสำเร็จได้ถ้าไม่ได้รับการสนับสนุนอย่างเต็มที่จากผู้บริหารระดับ(สูง)
- หลายๆ ครั้งการบำรุงรักษาต้องได้รับการตัดสินใจจากผู้บริหารโรงงานในการปฏิบัติการบำรุงรักษามากกว่าที่จะปล่อยให้เครื่องจักรทำงานไปเรื่อยๆ ตามความจำเป็นของแผนการผลิต
๏ หากไม่ได้รับการสนับสนุนจากผู้บริหารระดับสูงปฏิบัติการบำรุงรักษาจะไม่เคยเกิดขึ้นหรือได้ปฏิบัติแต่เพียงเล็กน้อยหรือช้าเกินไป
๏ ดังนั้น การสนับสนุนจากฝ่ายบริหารระดับสูง (สุด) อย่างเข้มแข็งเท่านั้น การบำรุงรักษา จึงจะประสบผลสำเร็จได้
ควรปฏิบัติการบำรุงรักษา เมื่อใด
๏ จากรูปแสดงค่าใช้จ่ายต่อครั้งในการบำรุงรักษา และค่าซ่อมเมื่อเทียบกับ ณ เวลาที่กระทำ
๏ จากรูปแสดงให้เห็นว่าค่าใช้จ่ายในการซ่อมสูงขึ้นเมื่อช่วงระยะเวลาสูงขึ้น หรืออาจหมายถึงว่า ยิ่งมีการบำรุงรักษาน้อยเท่าใดค่าซ่อมต่อครั้งจะสูงขึ้น
๏ เมื่อปล่อยให้อุปกรณ์ทำงานนานขึ้น จนถึงจุดที่อาจจะเสียก็จะต้องการการซ่อมเปลี่ยนสูงมากขึ้น
๏ ในทางกลับกันการบำรุงรักษามีค่าใช้จ่ายในการปฏิบัติงานการยืดช่วงปฏิบัติการบำรุงออกไปจะทำให้ค่าใช้จ่ายในการบำรุงรักษาลดน้อยลง แต่ถ้าทำการบำรุงรักษาถี่เกินไป ค่าใช้จ่ายในการบำรุงรักษาก็จะสูงมากขึ้นมาก
๏ เมื่อพิจารณาค่าใช้จ่ายทั้งสอง จะพบว่ามีจุดเหมาะสมจุดหนึ่งที่ค่าใช้จ่ายในการ ซ่อม-บำรุงรักษาต่ำสุด
ควรปฏิบัติการบำรุงรักษาอย่างไร
๏ ผู้ปฏิบัติประจำเครื่องคือคำตอบที่สอง รองจากผู้บริหารสูงสุด ที่จะทำให้การบำรุงรักษาได้รับการปฏิบัติอย่างครบถ้วนถูกต้อง
๏ ผู้ปฏิบัติประจำเครื่องสามารถรับรู้ถึงความแตกต่าง หรือความผิดปกติของเครื่องจักรที่กำลังปฏิบัติงานอยู่
๏ ทั้งจากการมองเห็นเสียงของเครื่องจักรที่เปลี่ยนไปอุณหภูมิของเครื่องจักรที่ผิดปกติ กลิ่นที่ผิดแปลกไปหรือการสั่นสะเทือนของเครื่องจักรที่เปลี่ยนแปลงไป
๏ ดังนั้น การปฏิบัติการบำรุงรักษาก่อนเครื่องจักรจะพังเสียหายควรได้รับการกระตุ้นทั้งผู้ใช้ และพนักงานหน่วยซ่อมบำรุง หรือผู้ที่อยู่ใกล้ชิด เครื่องจักร
๏ การบำรุงรักษาโดยใช้ช่างประจำเครื่อง (Operator Involved Maintenance)
- การบำรุงรักษาโดยช่างประจำเครื่อง ถูกกำหนดเป็นมาตรฐานอุตสาหกรรมในการให้ความรู้ความเข้าใจที่ดีขึ้นแก่ช่างประจำเครื่องในการป้องกันปัญหาและลดภาระของช่างบำรุงรักษาช่างประจำเครื่อง จะรู้จักเครื่องพิมพ์ที่ทำงานด้วยได้ดีกว่าใคร
- จุดสำคัญของการบำรุงรักษาโดยช่างเครื่อง คือ เป็นการสร้างความเข้าใจและการเป็นเจ้าของงานซ่อมบำรุงและให้การฝึกอบรมในการปฏิบัติการซ่อมบำรุงรักษานั้นๆ งานบำรุงรักษาอาจหมายถึง
• การทำความสะอาดเครื่องพิมพ์ การหล่อลื่นอุปกรณ์อย่างสม่ำเสมอ
• การตรวจสอบสภาพเครื่องพิมพ์อยู่ตลอดเวลา
• ทำให้การแจ้งสิ่งผิดปกติของเครื่องพิมพ์ทำได้โดยง่าย
• มีความเข้าใจในการปฏิบัติการบำรุงรักษา
• แยกย่อยการบำรุงรักษาเฉพาะครั้งเป็นรายการเล็กๆ เพื่อให้สามารถปฏิบัติได้ และมีส่วนร่วมในการบำรุงรักษาหลักกับฝ่ายบำรุงรักษาและซ่อมแซม
• การประสบความสำเร็จในการบารุงรักษาจะต้องทาเป็นขั้นเป็นตอน ใช้เวลาและความทุ่มเท ในการกระตุ้นความมีส่วนร่วมในการมีเครื่องจักรที่ดีการได้รับการยอมรับและมองเห็นคุณค่าในการ “ทำ” การบำรุงรักษา
ตัวอย่าง โรงพิมพ์อ็อฟเซ็ต - โรงพิมพ์ธุรกรรมการค้า
๏ ขนาด : พนักงาน 12 คน ทำงาน 8 ชั่วโมง 5 วัน
๏ ลักษณะทำเลที่ตั้ง : เป็นบริษัทที่ตั้งอยู่ในอาคารอุตสาหกรรมที่สร้าง โดยส่วนการพัฒนาของเวลส์
๏ ลักษณะบริษัท : เป็นโรงพิมพ์ที่มี ซีทีพี และมีเครื่องพิมพ์ใหม่สี่สี กำลังพิจารณาสั่งซื้อเครื่องหลังพิมพ์
๏ การบำรุงรักษา : บริษัทเล็กจำเป็นต้องพึ่งพาผู้ขายเครื่องจักรในการซ่อม และบำรุงรักษาช่างพิมพ์ประจำเครื่องได้รับการกระตุ้น ในการติดตามสภาพเครื่องพิมพ์ เสียงผิดปกติ เช่น เสียงลูกปืนดัง ความผิดปกติที่สังเกตเจอให้ลงบันทึกไว้ เนื่องจากโรงพิมพ์อยู่ไกลช่างซ่อมของผู้ขายจะถูกเรียกมาให้บริการพร้อมๆ กันหลายอาการ
๏ เอกสาร : อาการเสียทุกรายการให้บันทึกลงไปในสมุด
๏ พนักงานบำรุงรักษา : ไม่มี
๏ พนักงานผลิต : เกี่ยวข้องกับการบำรุงรักษาอย่างง่าย และการทำความสะอาด
• การบำรุงรักษาจากภายนอก : บริษัทได้รับการบริการที่ดีจากผู้ขายเครื่องจักร
• เงื่อนไขในการเฝ้าระวัง : ช่างประจำเครื่องต้องใช้การสังเกต ในการตรวจพบความผิดปกติของเครื่องพิมพ์
• สภาพพื้นที่การทำงาน : ดีเนื่องจากเป็นอาคารสูงเฉพาะอุตสาหกรรม
• อะไหล่สำรอง : มีเฉพาะวัสดุสิ้นเปลือง อะไหล่ใช้การสั่งเฉพาะครั้ง
• ผลการบำรุงรักษาที่ได้รับ :
- ช่างประจำเครื่องสามารถตรวจจับความผิดปกติของเครื่อง และ กำหนดตารางการหยุดเครื่องซ่อมได้ก่อนที่จะเกิดความเสียหาย ของชิ้นส่วนและต้องหยุดซ่อมในระหว่างการผลิต
• กรณีศึกษา
- ช่างประจำเครื่องเริ่มได้ยินว่าลูกปืนเริ่มมีเสียงผิดปกติจึงขอสั่ง ซื้อลูกปืนไว้ล่วงหน้า และจัดตารางหยุดซ่อมเครื่องโดยทันทีที่ ทำได้โดยไม่กระทบกับการผลิต
- ลูกปืนสองลูกได้เปลี่ยนพร้อมกัน เนื่องจากตำแหน่งงานและอายุ การใช้งานที่คล้ายคลึงกัน
• ข้อบ่งชี้ความสำเร็จ
- ช่างพิมพ์ประจำเครื่องมีความชำนาญสามารถสังเกตเห็นความผิด ปกติของเครื่องจักรได้เสมอ
ปฏิบัติการบำรุงรักษาบนเครื่องไฮเดลเบิร์ก
| ช่วงการบำรุงรักษา (CD102) | รหัสรังสีตรงตำแหน่งหล่อลื่น | |
| I | ประจำวันหรือ 150,000 รอบพิมพ์ | แดง |
| II | ประจำสัปดาห์หรือ 800,000 รอบพิมพ์ | เหลือง |
| III | ประจำเดือน หรือ 3,000,000 รอบพิมพ์ | น้ำเงิน |
| VI | ประจำหกเดือนหรือ 15,000,000 รอบพิมพ์ | เขียว |
| V | ประจำสิบสองเดือนหรือ 30,000,000 รอบพิมพ์ | ม่วง |
| • จำนวนรอบพิมพ์อาจแตกต่างกันเป็นไปตามคำแนะนำของเครื่องพิมพ์ แต่ละรุ่น • ช่วงการบำรุงรักษาที่หนึ่งสองและสามเรียกว่าช่วงการบำรุงรักษา โดยช่างประจำเครื่อง • ช่วงบำรุงที่สี่และห้าเรียกว่าช่วงบำรุงรักษาโดยช่างซ่อม | ||

ชนิดหัวรับการหล่อลื่น (CD102)
1. หัวรับหล่อลื่นแบบเปิด อาจจะกรองน้ำมันลงไปหรือใช้ปืนอัดจารบีแล้ว แต่ชนิดของหัวรับที่ตำแหน่งหล่อลื่นนี้
2. หัวรับการหล่อลื่นแบบอัดจารบีเติ่มตำแหน่งหล่อลื่นนี้โดยการอัดจารบี
3. หัวรับการหล่อลื่นแบบลูกบอลเติ่มตำแหน่งหล่อลื่นนี้โดยปืนเติมน้ำมัน


• ต้องมีอุปกรณ์และเครื่อมือเพื่อทำการหล่อลื่นอยู่ในสถานที่ทำงาน

ปฏิบัติการบำรุงรักษาอย่างไรให้ได้ผล
๏ เวลาเพ่ือการบำรุงรักษาต้องรวมอยู่ในแผนของการผลิตมีแผนรองรับการ ผลิตเมื่อมีการบำรุงรักษา
๏ ทัศนคติองค์กร
- ใสใจในความผิดปกติของเครื่องจักร แม้เพียงเล็กน้อยมีสมุดบันทึกการสังเกตสิ่งผิดปกติของเครื่องจักร
- เป็นเจ้าของร่วมกัน และรับผิดชอบร่วมกันมีการบันทึกการแก้ก่อนการซ่อมเพราะเครื่องหยุดทำงาน
- การมีส่วนร่วมของผู้ปฏิบัติหน้างานมีอุปกรณ์บำรุงรักษาพร้อมตลอดเวลา
- การรับรู้จากองค์การ หรือผู้บริหารสูงสุดในการปฏิบัติการบำรุงรักษาบำรุงรักษาเด่น < = = > ยอดขายดีเด่น
๏ ได้รับความใสใจและบังคับใช้งานโดยผู้มีอำนาจสูงสุดในองค์กร
ระบบน้ำในการพิมพ์อ๊อฟเซ็ต (Dampening system)
การบำรุงรักษาเครื่องพิมพ์อย่างไรให้ได้ผล
การบำรุงรักษาเครื่องพิมพ์ (Maintenance)
LITHRONE G40
อินเตอร์อิ้งค์
วารสารการพิมพ์ไทย
ฉบับที่ 88